Tóm tắt bệnh Cơn đau thắt ngực

Các tên gọi khác của bệnh này:

  • Cơn đau tim
  • Đau thắt ngực
  • Angina pectoris

Cơn đau thắt ngực là tình trạng khó chịu ở ngực, xảy ra khi sự cung cấp máu có chứa ôxy đến một vùng nào đó của cơ tim giảm đi. Trong hầu hết các trường hợp, sự thiếu cung cấp máu vì hẹp động mạch vành do xơ hóa động mạch. Cơn đau thắt ngực được chia ra làm 2 loại: ổn định hoặc không ổn định; thường xảy ra sau khi bệnh nhân gắng sức, trải qua những stress về cảm xúc nặng nề, hoặc sau khi ăn quá nhiều.

Triệu chứng

Cảm giác: bị đè ép, nặng, bóp nghẹn, co xiết, hoặc đau dọc theo ngực, đặc biệt là phía sau xương ức. Cơn đau thường lan đến cổ, quai hàm, cánh tay, lưng, hoặc thậm chí là răng. Cơn đau thường kéo dài từ 1 đến 15 phút.

Bệnh nhân cũng có thể cảm thấy: ăn không tiêu, bỏng rát ngực, yếu ớt, vã mồ hôi, buồn nôn, chuột rút và khó thở.

Chẩn đoán

  • Hỏi bệnh sử và khám thực thể.

  • Thông tim được thực hiện thường xuyên để loại trừ tắc nghẽn cố định của động mạch vành.

  • Xét nghiệm công thức máu toàn bộ (CBC), bảng chuyển hóa toàn diện (CMP), điện tâm đồ (EKG), Troponin và chụp X-quang.

Điều trị

Các phương pháp điều trị bao gồm:

  • Nghỉ ngơi

  • Thuốc (Nitroglycerin, ức chế beta, chẹn kênh canxi)

  • Tạo hình mạch vành trong lòng mạch qua da (PTCA - Percutaneous transluminal coronary angioplasty)

  • Phẫu thuật bắc cầu động mạch vành (CABG - Coronary artery bypass graft surgery)

Tổng quan bệnh Cơn đau thắt ngực

Đau thắt ngực là gì?

Cơn đau thắt ngực là tình trạng khó chịu ở ngực, xảy ra khi sự cung cấp máu có chứa ôxy đến một vùng nào đó của cơ tim giảm đi.

Trong hầu hết các trường hợp, sự thiếu cung cấp máu vì hẹp động mạch vành do xơ hóa động mạch.

Cơn đau thắt ngực thường xảy ra sau khi bệnh nhân gắng sức, trải qua những stress về cảm xúc nặng nề, hoặc sau khi ăn quá nhiều. Trong những lúc như vậy, cơ tim sẽ cần nhiều ôxy hơn mức mà các động mạch vành bị hẹp có thể cung cấp.

Cơn đau thắt ngực thường kéo dài từ 1 đến 15 phút và giảm đi bằng cách nghỉ ngơi hoặc đặt thuốc Nitroglycerin dưới lưỡi. Nitroglycerin có tác dụng làm giãn các mạch máu và làm giảm huyết áp. Cả nghỉ ngơi lẫn sử dụng Nitroglycerin đều có tác dụng là giảm nhu cầu ôxy của cơ tim, do đó làm giảm đau thắt ngực.

Cơn đau thắt ngực được chia ra làm 2 loại: ổn định hoặc không ổn định.

  • Cơn đau thắt ngực ổn định

    Là loại cơn đau thắt ngực thường gặp nhất. Những người bị đau thắt ngực ổn định là những người có mức khởi điểm xuất hiện các triệu chứng đau thắt ngực giống nhau và các triệu chứng này một phần nào đó có thể tiên đoán được (chẳng hạn như cơn đau sẽ xuất hiện sau khi người bệnh đi bộ được một khoảng nhất định nào đó). Đối với hầu hết bệnh nhân, các triệu chứng sẽ xuất hiện khi gắng sức và thường kéo dài ít hơn 5 phút. Chúng có thể giảm đi bằng cách nghỉ ngơi hoặc bằng cách sử dụng thuốc, chẳng hạn như nitroglycerin ngậm dưới lưỡi.

  • Cơn đau thắt ngực không ổn định

    Cơn đau thắt ngực không ổn định ít gặp hơn và có mức độ nặng nề hơn. Các triệu chứng nặng hơn và khó tiên đoán hơn so với cơn đau thắt ngực ổn định. Ngoài ra, cơn đau xảy ra thường xuyên hơn, kéo dài lâu hơn, vẫn còn tồn tại ngay cả khi nghỉ ngơi và không giảm bớt khi ngậm Nitroglycerin dưới lưỡi (hoặc bệnh nhân sẽ cần phải sử dụng nhiều nitroglycerin hơn bình thường). Cơn đau thắt ngực không ổn định không giống với nhồi máu cơ tim nhưng bạn cần phải đến gặp bác sĩ hoặc đến phòng cấp cứu ở bệnh viện ngay lập tức do cần phải thực hiện gấp những biện pháp kiểm tra tim chuyên sâu hơn. Cơn đau thắt ngực không ổn định thường là dấu hiệu báo trước của nhồi máu cơ tim.

Những đối tượng dễ bị đau thắt ngực

Cơn đau thắt ngực có thể xảy ra ở cả nam và nữ độ tuổi trung niên. Tuy nhiên, thường gặp nhất vẫn là nam giới trong độ tuổi dưới 60.

Đau thắt ngực có thể xuất hiện hàng tuần, hàng tháng thậm chí nhiều năm trước khi bị nhồi máu cơ tim nhưng cũng có thể là biểu hiện đầu tiên của nhồi máu cơ tim hoặc chỉ xảy ra sau nhồi máu cơ tim.

Ngoài ra, những người mắc các bệnh béo phì, tăng huyết áp, đái tháo đường, người ăn quá nhiều chất béo, có thói quen hút thuốc lá, ít vận động, hay phải lo nghĩ, gia đình tiền sử có người bị đau thắt ngực, nhồi máu cơ tim, tai biến mạch máu não… đều là đối tượng có nguy cơ bị cơn đau thắt ngực.

Điều trị bệnh

Các phương pháp điều trị bao gồm:

  • Nghỉ ngơi

  • Thuốc (Nitroglycerin, ức chế beta, chẹn kênh canxi)

  • Tạo hình mạch vành trong lòng mạch qua da (PTCA - Percutaneous transluminal coronary angioplasty).

  • Phẫu thuật bắc cầu động mạch vành (CABG - Coronary artery bypass graft surgery)

Các loại thuốc

  • Nitroglycerin:

    Nghỉ ngơi, ngậm Nitroglycerin dạng viên dưới lưới, và xịt Nitroglycerin đều có thể làm giảm cơn đau thắt ngực do làm giảm nhu cầu ôxy của tim. Nitroglycerin còn làm giảm co thắt các động mạch vành và tái phân phối lại lưu thông máu trong động mạch vành đến những vùng có nhu cầu cao nhất. Nitroglycerin tác dụng ngắn có thể lập lại sau mỗi 5 phút.Khi đã sử dụng 3 liều Nitroglycerin mà vẫn không làm giảm cơn đau thắt ngực, bạn cần phải được thực hiện những can thiệp sâu hơn. Cũng có thể dùng Nitroglycerin tác dụng ngắn trước khi làm việc nặng để phòng ngừa cơn đau thắt ngực. Những loại thuốc Nitroglycerin tác dụng dài, chẳng hạn như Isordil, miếng dán Nitro-Dur, và dầu Nitrol đều có ích trong việc ngăn ngừa và làm giảm tần số và độ nặng của cơn đau thắt ngực ở những bệnh nhân bị mạn tính. Nitroglycerin có thể gây nhức đầu và hoa mắt do tác dụng làm hạ huyết áp quá mức.

  • Thuốc ức chế beta:

    Thuốc ức chế beta có tác dụng làm giảm cơn đau thắt ngực bằng cách ức chế tác động của Adrenaline lên tim. Ức chế tác động của Adrenaline làm cho tim đập chậm lại, hạ huyết áp, và làm giảm lực co bóp của cơ tim, tất cả những điều này làm giảm nhu cầu ôxy của cơ tim. Những tác dụng phụ của thuốc ức chế beta bao gồm:

    • Làm bệnh hen phế quản nặng hơn

    • Làm giảm nhịp tim và huyết áp quá mức

    • Trầm cảm

    • Mệt mỏi

    • Liệt dương

    • Tăng nồng độ cholesterol

    • Khó thở do giảm hoạt động của cơ tim (suy tim sung huyết).

  • Thuốc chẹn kênh canxi:

    Thuốc chẹn kênh canxi làm giảm cơn đau thắt ngực bằng cách hạ huyết áp và làm giảm lực co bóp của cơ tim, do đó làm giảm nhu cầu ôxy của cơ tim. Thuốc chẹn kênh canxi cũng làm giảm co thắt động mạch vành. Các tác dụng phụ của thuốc chẹn kênh canxi bao gồm:

    • Phù nề chân

    • Làm giảm nhịp tim và huyết áp quá mức

    • Làm giảm hoạt động của cơ tim

  • Những loại thuốc chống đau thắt ngực khác:

    Ranolazine (Ranexa) được chỉ định để điều trị bệnh lý đau thắt ngực mạn tính. Ranexa có thể được dùng chung với thuốc chẹn beta, Nitrate, chẹn kênh canxi, thuốc chống kết tập tiểu cầu, thuốc hạ lipid máu, thuốc ức chế men chuyển, và ức chế thụ thể Angiotensin.

Phẫu thuật tạo hình mạch máu và bắc cầu mạch vành

Người bệnh nằm trong diện chỉ định được thực hiện chụp mạch vành nếu như vẫn tiếp tục bị đau thắt ngực mặc dù đã được điều trị phối hợp tối đa các loại thuốc Nitroglycerin, ức chế beta, chẹn kênh canxi.

Tùy thuộc vào vị trí và độ nặng của bệnh mạch vành, bệnh nhân có thể được tạo hình mạch máu bằng bóng (PTCA, hoặc tạo hình mạch vành trong lòng mạch qua da) hoặc phẫu thuật bắc cầu chủ vành để làm tăng lưu lượng máu chảy trong mạch vành.

Có gì mới trong điều trị cơn đau thắt ngực?

Các động mạch vành có thể hẹp trở lại sau khi tạo hình mạch máu gây đau thắt ngực tái phát và thậm chí có thể là gây nhồi máu cơ tim. Có một cách để làm giảm nguy cơ hẹp lại của các động mạch vành là đặt các stent để giữ cho chúng rộng rãi.

Các Stent được bọc ngoài bằng thuốc đang được cải tiến để làm giảm đáng kể tỷ lệ các trường hợp động mạch vành hẹp trở lại.

Các câu hỏi liên quan bệnh Cơn đau thắt ngực

  • Người thân cháu hiện nay 17 tuổi, là nam, bị hở van tim 3 lá.

    Dạ thưa bác sĩ, người thân cháu hiện nay 17 tuổi, là nam, bị hở van tim 3 lá. Gần đây thì thường xuất hiện triệu chứng hay co thắt tim, khó thở và mệt mỏi. Cho cháu hỏi bác sĩ làm cách nào để khắc phục tình trạng này và cần có chế độ ăn uống như thế nào là phù hợp ạ?

  • Ông con năm nay 73-74tuoi. Có bệnh lý về tim.

    Chào bác sĩ, xin bác sĩ tư vấn giúp giùm con! Ông con năm nay 73-74 tuổi. Có bệnh lý về tim. Vừa rồi ông con có bị nhồi máu cơ tim, và được can thiệp mạch vành(nong) lần 1, và được bác sĩ cho về nhà dưỡng sức để tiếp tục nong lần 2. Nhưng hôm qua đi khám lai theo lời bác sĩ dặn thì được thông báo là ông con bị hở van tim không nong được nữa và được cho về nhà. Vậy bác sĩ cho con được hỏi, với tình hình ông con như vậy con co thể cứu chữa được nữa không? Con xin chân thành cám ơn!

  • Tôi lo ngại mình có bị bệnh tim nặng ko?

    Tôi 52 tuổi, bị đau đầu dữ dội, đo huyết áp lên tới 170/118, phải đi cấp cứu, qua xét nghiệm bác sĩ kết luận: rối loạn tiền đình, rối loạn tiền mãn kinh, viêm xoang sàng 2 bên dày đặc, đau đầu do “vận mạch”; mặc dù đã uông thuốc nhưng bệnh chỉ bớt tạm thời chứ không hết, hiện đầu vẫn cứ đau âm ỉ hoài và huyết áp không ổn định. Xin bác sĩ cho lời khuyên, cám ơn bác sĩ.

  • Thuốc tim mạch có kị bưởi ko?

    Có một mẩu tin đăng báo (không nhớ rõ xuất xứ) là thuốc tim mạch kị với bưởi vì có những hoạt chất hóa giải lẫn nhau, trong khi ăn bưởi lại có lợi cho việc chữa bệnh tim mạch. Xin bác sĩ cho biết có đúng như vậy không? Nếu đúng thì tại sao? Chân thành cảm ơn bác sĩ!

  • Tôi đặt stent có nguy hiểm không?

    Chào bác sĩ, tôi năm nay 59 tuổi. Tôi đi khám ở bệnh viện Tim Hà Nội và được bác sĩ chỉ định là phải đặt stent mạch vành. Tôi chưa hiểu về phương pháp này nên muốn hỏi bác sĩ đặt stent mạch vành là gì và đặt stent có nguy hiểm không? Mong sớm nhận được câu trả lời của bác sĩ.

  • Tại sao tôi hay bị đau thắt ngực?

    Chào bác sĩ, tôi năm nay 35 tuổi, dạo gần đây tôi thường xuyên xuất hiện những cơn đắt thắt ngực kéo dài gần 1 phút. Bác sĩ cho tôi hỏi, làm sao để hết cơn đau thắt ở ngực và đau thắt ngực nên ăn gì ạ. Mong sớm nhận được câu trả lời của bác sĩ. Tôi cảm ơn !!!

  • Tôi 38 tuổi sinh con có dễ bị bệnh tim?

    Tôi năm nay 38 tuổi, đang dự định sinh em bé, nhưng theo như tôi biết thì ở tuổi tôi sinh con sẽ có nguy cơ bị bệnh tim bẩm sinh ở trẻ em khá cao. Bác sĩ cho tôi hỏi làm thế nào để phòng ngừa vấn đề này khi tôi mang thai?

  • Bác si oi cho cháu hỏi cháu moi mổ di dang mach máu nao avm sau liêu có tai phát không ạ moi cả phải ăn kiêng gì k bác sĩ